Müzikle Yürürken Nelere Dikkat Etmelisiniz?
Nelere dikkat etmelisiniz?
· Adım 1 (Doktor görüşü): Egzersiz ve yürüyüş programınızın doktorunuz tarafından planlanması önemlidir. Yeni bir programa başlamadan önce doktorunuza danışmanız ve önerilen tempo ile süreye uymanız tavsiye edilir.
· Adım 2 (Liste seçimi): Doktorunuzun önerdiği uygun tempolu listeyi seçiniz. Kendinizi formda hissediyorsanız 90-110 tempolu, daha dengeli bir yürüyüş istiyorsanız 70-90 tempolu müzikler uygun olabilir.
· Adım 3 (Listeler hakkında): Başında
ikonu olan müzik listeleri sizi farklı bir müzik platformuna yönlendirecektir. Bazı müzikler için ücretsiz üyelik oluşturmanız gerekebilir. Diğerlerini web sitesi üzerinden dinleyebilirsiniz.
· Adım 4 (Güvenlik): Kendinizi yorgun hissettiğinizde müziği durdurunuz ve dinleniniz. Ayrıca dinlediğiniz müzik, yürüme temponuza uymuyorsa, doktorunuza danışarak hızınıza uygun farklı listeleri seçebilirsiniz.
· Adım 5 (Güvenlik): Yürüyüş sırasında kulaklık kullanmak isterseniz, güvenliğiniz için çevrenizdeki sesleri (korna, seslenme vb.) duyabilmenizi sağlayacak şekilde dış ortamı tamamen izole etmeyen kulaklıkları tercih ediniz.
· Adım 6 (Destek): İleri evre bir rahatsızlığınız varsa, lütfen egzersizleri bir refakatçi veya yardımcı ekipman (yürüteç vb) ile gerçekleştiriniz.
· Adım 7 (Donma): Yürüyüş sırasında duraksama veya donma yaşanması durumunda, yapmanız gerekenler hakkında mutlaka doktorunuza danışınız.
Yürürken Takılırsanız (Donma) Ne Yapabilirsiniz?
Yürüyüş sırasında ayaklarınız yere yapışmış gibi hissedebilirsiniz. Sakin kalmak önemlidir ve bu durum geçicidir. Aşağıdaki yöntemleri uygulamanız yardımcı olabilir.
1. “Durdur, Dikleş, Sallan ve Adım At”
Ayaklarınız takıldığında kendinizi zorlamak yerine şu sırayı izleyin:
· Durun: Adım atmaya çalışmayı bir anlığına bırakın.
· Dikleşin: Öne eğildiyseniz vücudunuzu dik bir konuma getirin.
· Sallanın: Ağırlığınızı bir bacağınızdan diğerine yavaşça aktarın.
· Büyük Adım Atın: Hazır hissettiğinizde dizinizi yukarı çekerek kocaman bir adım atın.
2. Ritmle Hareket Edin ve Kendinize Komut Verin
Sesin gücünden faydalanarak tıkanıklığı açın:
· “1-2-3-BAŞLA” Yöntemi: İçinizden veya yüksek sesle “Bir, iki, üç ve BAŞLA!” diyerek tam “başla” dediğiniz anda adımınızı atın.
· Yerinizde Sayın: Adım atamıyorsanız, olduğunuz yerde birkaç kez dizlerinizi yukarı çekerek (asker yürüyüşü gibi yerinizde sayarak) hareketlenin, sonra ileri adım atın.
· Sayarak Yürüyün: Kendi kendinize yüksek sesle “1-2-1-2” veya “sol-sağ” diye ritmik şekilde sayın.
3. Vücudunuzu Başka Bir Hareketle “Uyandırın”
Bazen ayaklara odaklanmayı bırakmak kilidi çözer:
· Farklı Bir Hareket Deneyin: Eğer ayaklarınız gitmiyorsa; kolunuzu havaya kaldırın, elinizle başınıza dokunun veya parmağınızla tavanı işaret edin. Bu kısa mola beyninizi şaşırtarak yürümeyi yeniden başlatmanıza yardımcı olabilir.
4. Yerdeki Hayali Bir Engeli Aşın
Gözünüzle bir hedef belirleyin:
· Yerde bir çizgi veya taş varmış gibi hayal edin ve üzerinden atlamaya çalışın.
· Eğer lazerli bastonunuz varsa, yerdeki kırmızı ışığın üzerine basmaya odaklanın.
5. Dönüşleri Genişten Alın
Aniden arkanızı dönmekten kaçının:
· Keskin dönüşler yerine, bir saatin rakamları üzerinde yürüyormuş gibi geniş bir kavis çizerek dönün.
6. Sadece Yürümeye Odaklanın
Beyninizi yormayın:
· Yürürken biriyle konuşmaya çalışmayın veya elinizde ağır bir şey taşımayın.
· Tüm dikkatinizi sadece ayaklarınıza ve adımlarınıza verin.
· Çevrenizdekiler için: Eğer yanınızda biri varsa, yürüme esnasında veya bir donma yaşandığında size soru sormamalı ve dikkatinizi dağıtmamalıdır.
7. İleri Gidemiyorsanız Yana Adım Atın
· İleriye doğru adım atamıyorsanız, önce ayağınızı hafifçe yana açarak dengenizi değiştirin, sonra ileri devam edin.
Müziğin ritmi rehber, adımların hayat olsun!
* Hazırlanan müzik listeleri bir tedavi yöntemi değildir; yalnızca doktorunuzun önerdiği egzersiz programına eşlik etmesi amacıyla sunulmuştur.
* Size en uygun egzersiz planı için her zaman doktorunuza danışınız.
* “Parkinson Ritmi” Projesi, nöroloji uzmanı Prof. Dr. Gençer Genç’in bilimsel ve ses sanatçısı/eğitmen Sadiye Erimli Dal’ın sanat danışmanlığında Ali Raif İlaç’ın koşulsuz katkıları ile hazırlanmıştır.
Referanslar:
1. American Parkinson Disease Association (APDA). Freezing of Gait & Parkinson’s Disease. Staten Island, NY: APDA; 2025. https://www.apdaparkinson.org/what-is-parkinsons/symptoms/freezing-of-gait/#:~:text=Cueing%2C%20or%… (Erişim tarihi: 25.03.2026)
2. Academy of Neurologic Physical Therapy. Strategies for Thawing Freezing During Walking. APTA; 2022. https://www.neuropt.org/docs/default-source/default-document-library/freezing-strategies-in-parkins… (Erişim tarihi: 25.03.2026)
3. Donovan S, et al. Parkinsonism Relat Disord. 2011;17(4):240-5.
4. Cosentino C, et al. Mov Disord. 2020;35(4):523-536.
5. Delgado-Alvarado M, et al. Mov Disord. 2020 Feb;35(2):204-214.
6. Nonnekes J, et al. Lancet Neurol. 2015;14(7):768-78.